RỐI LOẠN MỠ MÁU
Banner mobi
LOGO Dòng họ
Từ đường 2020
Đền Côi 4.2020
Bình minh Quê hương
Cổng Từ đường, tháng Giêng 2019
Quang Chiêm thôn Nguyễn Bá tộc
Thắp hương cho Mộ tổ ( Tháng Giêng năm 2007)
Từ đường 2007
Cuốn Gia phả, 2020
Cầu Đò Trai
Các ông bà đời thứ 11 về dâng hương tại Từ đường, Tháng Giêng 2007.
Cổng Từ Đường
Hoa Sen
Các cháu đời thứ 12 về dâng hương tại Từ đường, Tháng Giêng 2007
Các cháu đời thứ 13 về dâng hương tại Từ đường, Tháng Giêng 2007
Rằm tháng Giêng 2019
Bến Đình
Hoa Sen
ĐỀN CÔI QUANG TIẾN, 2019
Chào mừng bạn ghé thăm website chính thức của dòng họ Nguyễn Bá thôn Quang Chiêm
Thứ sáu : 2024-07-19 12:05:07
RỐI LOẠN MỠ MÁU

Rối Loạn Lipid (mỡ) Máu

(Bài viết phổ thông dễ hiểu)

Sáng nay tôi gặp khá nhiều trường hợp đến khám liên quan đến "mỡ máu". Người thì vì sống trên núi nên cứ một đơn thuốc cũ uống liên tục không cần kiểm tra, người thì tự xét nghiệm thấy tốt là bỏ thuốc và còn có người nguy hiểm hơn là tự uống theo đơn của ông... xã! Vậy nên, tôi xin cố viết thật dễ hiểu cho những người là bệnh nhân cần sử dụng thuốc và cả những người bình thường có mỡ máu cao.

Trước tiên phải hiểu Mỡ máu là gì?

- Mỡ máu (Lipid máu) là chất béo có trong máu, bao gồm cholesterol và chất béo trung tính (Triglyceride). Cơ thể cần có chất béo để hoạt động bình thường. Nó là thành phần chính của tế bào sống, là nguồn năng lượng của sự sống. Nói vậy để khẳng định: đừng ghét mỡ máu, không có nó chúng ta không sống được đâu!

Vậy tại sao mỡ máu luôn là kẻ thù của bệnh tim mạch?

- Lý do rất đơn giản là vì những mỡ xấu lắng đọng vào thành mạch máu gây hẹp, tắc mạch vành (nuôi tim), não, thận…

Do đó cần phải hiểu thế nào là mỡ xấu - tốt. Trong tờ xét nghiệm của bạn sẽ có 4 hoặc 5 dòng về chỉ số mỡ máu. Bạn nên lưu ý giúp tôi 3 trong đó:

1. HDL: lipoprotein tỷ trọng cao, được tạo thành chủ yếu từ protein. HDL-C là cholesterol “tốt” vì nó lấy thêm cholesterol ra khỏi máu và vận chuyển đến gan. Gan sau đó sẽ thực hiện việc phân hủy cholesterol và loại bỏ ra khỏi cơ thể.

2. LDL:  lipoprotein tỷ trọng thấp, chủ yếu được tạo thành từ cholesterol, nếu có quá nhiều LDL trong máu có thể gây ra một số ảnh hưởng đến sức khỏe do đó gọi là cholesterol "xấu". LDL tăng cao sẽ kết hợp với các chất khác, tích tụ trên thành động mạch. Theo thời gian, chúng sẽ tạo thành mảng bám, khiến lòng mạch bị thu hẹp hoặc tắc nghẽn.

3. Triglyceride: là chất béo trung tính luôn có ở trong máu do thức ăn chuyển hóa mỗi ngày và gan tạo ra. Triglyceride sẽ chuyển thành năng lượng để nuôi các tế bào, nhưng nếu triglyceride trong cơ thể quá nhiều sẽ đối diện nguy cơ mắc bệnh tim, mạch máu, viêm tụy cấp… Nói vậy để hiểu nó không quá tốt và quá xấu. Chỉ khi lượng Triglyceride rất cao mới là nguy cơ cho sức khoẻ.

Vậy điều trị Rối loạn Lipid máu như thế nào mới đúng cách? Đối với các bác sĩ chuyên khoa, đương nhiên cần phải tuân thủ các hướng dẫn của Hiệp hội chuyên ngành. Tuy nhiên, với kinh nghiệm bản thân tôi xin chia sẻ mấy ý sau:

- Thứ nhất, nếu bạn đã bị biến cố tim mạch, đặc biệt là tắc mạch (nhồi máu cơ tim, não, chi...) thì việc dùng thuốc hạ mỡ máu là bắt buộc theo hướng dẫn của bác sĩ; vậy nên, cũng đừng quan tâm đến mấy chỉ số này cho mệt đầu! Kể cả những trường hợp chưa bị nhồi máu, tắc mạch nhưng nếu đã có chẩn đoán chính xác bị thiếu máu do hẹp và xơ vữa mạch máu thì việc điều trị giảm mỡ máu không chỉ là phương pháp dự phòng mà là để điều trị, vì các nghiên cứu ngẫu nhiên diện rộng đã chứng minh hiệu quả giảm tỷ lệ tử vong hay tái nhập viện do các biến cố tim mạch của các thuốc giảm mỡ máu.

- Thứ hai, khi bạn có mỡ máu loại xấu cao và mỡ tốt rất thấp, kèm theo các yếu tố nguy cơ tim mạch như béo phì, tăng huyết áp, đái tháo đường, gia đình có người bị biến cố tim mạch, hút thuốc lá... việc điều trị là có lợi nếu bạn kiên nhẫn tuân thủ sử dụng thuốc. Còn nếu bạn không chắc chắn điều này tôi cũng không khuyên bạn dùng thuốc, vì việc bỏ điều trị (dùng thuốc xong rồi ngưng) còn nguy hiểm hơn rất nhiều, không khác gì chọc vào ổ kiến lửa.

- Thứ ba, nếu mỡ "xấu" tăng cao nhưng mỡ "tốt" không thấp. Hãy bình tĩnh khi quyết định uống thuốc, vì chưa có nghiên cứu nào chứng minh một mình LDL có thể làm tăng biến cố tim mạch ở người không có yếu tố nguy cơ và  triệu chứng lâm sàng. Dự phòng như thế là lợi bất cập hại. Cứ sống lành mạnh, chế độ ăn kiêng khem, tập luyện thể thao… chắc chắn sẽ tốt hơn dùng mấy viên giảm mỡ máu rồi bỏ. Tôi là một ví dụ điển hình, nên xin các bạn hãy tin tưởng.

- Thứ tư, trường hợp bạn bị tăng Triglyceride đơn độc. Loại mỡ vừa xấu vừa tốt này khiến ta vô cùng khó xử. Đặc biệt trên tờ xét nghiệm luôn có mức giới hạn bình thường rất thấp 1.7mmol/l, trong khi đó chỉ số của mình nhiều khi gấp 3 gấp 4 lần. Lời khuyên của tôi là hãy bình tĩnh. Nếu gia đình bạn không có rối loạn Lipid máu di truyền với nhiều bệnh lý tắc mạch, chúng ta sẽ chỉ dùng thuốc khi hàm lượng này quá cao mà không giảm bớt ngay cả khi áp dụng chế độ ăn nghiêm ngặt. Xin nhắc lại: đã dùng thuốc thì không được tự ý ngừng lại, cho dù các chỉ số đã về bình thường! Cũng xin đề nghị các nhà hoá sinh xem xét lại giới hạn bình thường của Triglyceride, không thể Tây Ta, da vàng, da trắng, da đen hay béo phì hạn chế vận động… đều có một giới hạn bình thường như nhau ở một mức thấp như vậy.

- Cuối cùng, là lời khuyên của tôi cho các bác sĩ trẻ. Hãy thật thận trọng khi kê đơn hạ mỡ máu cho bệnh nhân không có dấu hiệu lâm sàng và cận lâm sàng của thiếu máu do xơ vữa. Đừng nghĩ mình đang cứu giúp bệnh nhân mà có khi lại làm hại họ. Một trường hợp tăng mỡ máu mà bị dừng thuốc đột ngột có thể hại đến sức khoẻ thậm chí tính mạng của họ. Hoặc ngược lại dùng kéo dài không theo dõi tác dụng phụ có thể gây tăng men gan và các tác dụng phụ khác của thuốc.

Chia sẻ tiếp theo là cách giảm liều thế nào để dừng thuốc khi các thông số đã về bình thường hoặc đạt chuẩn. Không có sách vở nào hướng dẫn chi tiết, nhưng cá nhân tôi sau khi giảm đến liều thấp nhất do hãng khuyến cáo, tôi sẽ cho bệnh nhân uống cách ngày và dừng hẳn khi không có các triệu chứng lâm sàng đồng thời cân bằng được cuộc sống sinh hoạt hàng ngày, theo dõi định kỳ 3-6 tháng để bảo đảm mỡ "xấu" không tăng trở lại!

 

Pgs, Ts. Nguyễn Lân Hiếu (Bài đăng trên Facebok của tác giả). Đăng ngày 05/6/2024.

ADMIN (ST)

Chia sẻ:
Tin liên quan
Video
Copyrights © 2018 DÒNG HỌ NGUYỄN BÁ THÔN QUANG CHIÊM. All rights reserved.
Đang online: 10   |   Tổng truy cập: 1601055
Zalo